1. <e-n e-s> (o:) <e-n um e-ð>: <GEN> demanar una cosa a algú
♦ biðja e-n að <+ inf.>: demanar a algú que <+ inf.>
2. <e-n fyrir e-ð>: # 1. demanar a algú que s'ocupi d'una cosa # 2. <FIG> demanar a algú que sigui discret -a sobre una cosa, dir una cosa a algú en confiança
3. <sér konu>: declarar-se a una dona [en matrimoni] (demanar la mà d'una dona)
4. <til guðs>: pregar (orar)
◊ bið þú fyrir oss: prega per nosaltres, ora pro nobis
◊ biðja heitt: pregar fervorosament
◊ ég bið fyrir þér á kvöldin: pregaré per tu avui vespre
bið·ljós <n. -ljóss, -ljós>:
<AUTOM> llum m de posició
bið·röð <f. -raðar, -raðir>:
cua f, coa f (Mall.) (filera de gent esperant)
♦ standa í biðröð: fer cua
bið·salur <m. -salar (o: sals), -salir>:
(við járnbrautarstöð, rútustöð) sala f d'espera (en estacions de tren, d'autobús)
bið·skylda <f. -skyldu, -skyldur>:
<AUTOM> cediu el pas m
bið·stofa <f. -stofu, -stofur>:
(hjá lækni) sala f d'espera (a cal metge etc.)
bið·stöð <f. -stöðvar, -stöðvar>:
parada f (d'autobús)
biðu·kolla <f. -kollu, -kollur>:
queixals de vella m.pl, pixallits m etc. (quan els plomalls ja s'han assecat i, bufant-los, poden volar)
bið·þreyttur, -þreytt, þreytt <adj.>:
cansat -ada d'esperar
bif·hjól <n. -hjóls, -hjól >:
moto f
biflíu·skýrandi <m. -skýranda, -skýrendur>:
exegeta bíblic, exegeta bíblica
biflíu·skýringar <f.pl -skýringa>:
1. <RELIG CRIST> exegesi f [bíblica]
2. <RELIG JUD> midraix m (מִדְרָשׁ)
♦ hús biflíuskýringanna*: bet m midraix (בֵּית מִדְרָשׁ) (→ talmúð tórunnar)
bif·reið <f. -reiðar, -reiðir (o:) -reiðar>:
cotxe m, cotxo m (Mall., ekki ritm./no lit.)
◊ ökumaðurinn missti stjórn á bifreið sinni: el conductor va perdre el control del seu cotxe
bifreiða·skoðun <f. -skoðunar, -skoðanir >:
(tæknieftirlitsstofnun ökutækja) ITV f
bifreiða·staða <f. -stöðu, -stöður >:
(bílastæði) aparcament m
♦ bifreiðastöður bannaðar: prohibit aparcar
bifreiða·stæði <n. -stæðis, -stæði >:
(bílastæði) aparcament m
♦ bifreiðastæði bönnuð: prohibit aparcar
bifreiða·stöð<f. -stöðvar, -stöðvar>:
1. (leigubifreiðastöð) parada f de taxis
2. (BSÍ, rútustöð) estació f d'autobusos
bifur<m., bifurs, bifrar>:
castor m (mamífer Castor fiber)
bifur·belgur<m. -belgs (o: -belgjar), no comptable>:
castori m
◊ ambra, bifurbelgur, desmerkattardeig og moskus: ambre gris, castori, algàlia i mesc
bifur·tunga<f. -tungu, -tungur>:
cresta f de gall (bolet Tremiscus helvelloides)
bifvéla·virki<m. -virkja, -virkjar>:
mecànic m de cotxes
bikkja<f., bikkju, bikkjur>:
ròssa f
bik·steinn<m. -steins, -steinar>:
<GEOL> pechstein m (riolita hidratada vidriosa de color negre, bru, verd o vermell)
◊ grænn biksteinn: pechstein verd
bilaður, biluð, bilað <adj.>:
espatllat -ada, espanyat -ada (Mall.)
♦ lyftan er biluð: ascensor fora de servei
◊ bíllinn minn er bilaður: el meu cotxe està espatllat
bil·bugur <m. -bugs, no comptable>:
manca f de coratge
♦ láta engan bilbug á sér sjá (o: finna): no deixar-se pas intimidar
binda <bind ~ bindum | batt ~ bundum | bundið>:
I.
1. <GEN>: fermar, lligar
♦ binda e-ð ~ e-n fermar una cosa ~ algú
♦ binda e-ð á e-ð fermar una cosa a una altra
♦ binda vináttu við e-n: <FIG> fer amistat amb algú (esdevenir amic d'algú)
2. (um bækur) enquadernar, relligar (llibre)
◊ binda bók: enquadernar un llibre
3. ♦ binda á sig skóna: cordar-se les sabates (fermar-se o lligar-se els cordons de les sabates)
II. <sig>
1. ♦ binda sig við e-ð: <FIG> lligar-se a una cosa (comprometre's amb una cosa)
1. (hrúga, haugur) munt m, corumull m (Val.), montó m (Val. cast.), caramull m (Bal.)
♦ bingur af e-u: un caramull de...
2. (†) (rekkja) llit m
◊ meðan grunnleit gullseim-Njörun, sú er mér unni, gengr heima að glæstum bingi[, að] goðleiðum gáða: mentre la Njörun-dels fils d'or (= la dona rossa = na Steingerð) de cara prima, la que m'estimava, se'n va a casa al llit engalanat, a[ls braços d]el vigilant (= el marit de na Steingerð, que no deixa de tenir-la vigilada, el gilós) detestat pels déus
◊ statt þú upp úr binginum frá elju minni og gakk út með mér og svo hún og synir þínir: aixeca't del llit [i de la vora] de la meva elja (la co-dona de na Hróðný, això és, la concubina d'en Njáll) i surt amb mi a fora i que també ho facin ella i tos fills
3. (†) (beður) jaç m (redol o espai delimitat per a dormir-hi)
birgða·flutningur <m. -flutnings, -flutningar>:
transport m de provisions
birgða·geymsla<f. -geymslu, -geymslur>:
dipòsit m (lloc d'emmagatzematge de les mercaderies i productes d'una empresa)
birgða·könnun<f. -könnunar, -kannanir>:
<COMER> inventari m [d'existències]
birgða·talning<f. -talningar, no comptable>:
<COMER> inventari m [d'existències], recompte m d'existències
◊ bjarga e-m frá því að lenda í helvíti : salvar algú d'anar a l'infern
2. (úr sjávarháska, úr sjónum, úr flaki, úr brennandi húsi o.s.fr.) rescatar una cosa ~ algú (de naufragi, d'avió estavellat, de casa en flames, gent perduda a la muntanya etc.)
◊ bjarga skipi undan sjó: rescatar un vaixell en perill de sotsobrar
◊ 318 kílóa þungri konu var í síðustu viku bjargað út af baðherberginu í íbúð hennar: la setmana passada van rescatar una dona que pesava 318 quilos del lavabo del seu pis
bjarg·dúfa<f. -dúfu, -dúfur>:
colom roquer, xixell m, <†> saixell m (ocell Columba livia)
bjarg·feti<m. -feta, -fetar>:
pela-roques m, aranyer m (ocell Tichodroma muraria)
2. (skýjalaus, heiður) clar -a, estitllat -ada (dit del cel, dia o temps sense núvols)
♦ bjart veður: temps serè
♦ bjart loft: cel clar
◊ sólin skín bjart: fa un dia radiant
3. ♦ það er orðið bjart [af degi]: ja s'ha fet de dia
bjálfi<m. -bjálfa, -bjálfar>:
1. (auli) beneit -a, bàmbol -a (Mall.) (idiota)
2. (heilsuleysingi) nyicris m & f, malaltís m, malaltissa f (persona de salut sempre delicada)
bjálki<m. bjálka, bjálkar>:
biga f
bjána·legur, -leg, -legt<adj.>:
beneit -a, estúpid -a
◊ þetta er það bjánalegasta sem ég hef heyrt: és el més estúpid que hagi sentit mai
bjóða <býð ~ bjóðum | bauð ~ buðum | boðið>:
I.
1. (skipa fyrir): ordenar (manar)
◊ hann bauð þeim að fara: els va manar que se n'anessin
2. (þröngva): abusar de (molestar)
♦ ég læt ekki bjóða mér þetta: <LOC FIG> no ho consentiré pas
♦ nú er mér nóg boðið!: <LOC FIG> ja n'he tingut prou!
3. (bjóða upp á): oferir (posar una cosa a disposició d'algú)
♦ bjóða e-m e-ð: oferir una cosa a algú
◊ má bjóða þér eitthvað að drekka?: puc oferir-te res per beure?
4. (bjóða heim) convidar (invitar)
♦ bjóða e-m: convidar algú
♦ bjóða e-m heim: convidar algú a casa
♦ bjóða e-m í mat: convidar algú a dinar ~ sopar
◊ bjóddu mér í kvöldmat: convida'm a sopar
♦ bjóða e-m til sín: convidar algú a casa
♦ bjóða e-m út: convidar algú a sortir
◊ hefur hann aldrei boðið þér út?: no t'ha convidat a sortir mai amb ell?
II. <sig>
1. presentar-se (voluntari, com a candidat etc.)
♦ bjóða sig fram: presentar-se com a candidat -a
♦ bjóða sig fram til þings: presentar-se com a candidat -a al parlament
♦ bjóða sig fram til e-s: presentar-se voluntari -ària a una cosa
III. <amb adverbis>
♦ bjóða á móti e-m: licitar contra algú (en una subhasta, licitació, encant etc.)
♦ bjóða í e-ð: licitar per una cosa (participar en una subhasta, licitació, encant etc.)
♦ bjóða e-m í e-ð: convidar algú a una cosa
◊ bjóða e-m í mat ~ morgunverð ~ te ~ bjór...: convidar algú a sopar, esmorzar, a [fer] un te, a [fer] una cervesa...
◊ má bjóða þér í bjór?: que et puc convidar a [fer] una cervesa?
♦ bjóða e-ð upp: subhastar una cosa
♦ bjóða e-m upp [í dans(i)]: demanar a algú de sortir a ballar
♦ bjóða e-m upp á bjór ~ te ~ kaffi ~ veitingar: # 1. oferir a algú una cervesa ~ un te ~ un cafè ~ menjar i beure (a un hoste, esp. a casa) # 2. convidar algú a fer una cervesa ~ a un te ~ a un cafè ~ a menjar i beure (fora de casa)
♦ bjóða e-ð út: fer una oferta de treball, de participació en un projecte etc.
♦ bjóða e-m út: convidar algú a sortir
IV. <impersonal>
♦ mér býður í grun: tinc la sospita, sospito
♦ mér býður við þessu: això em fastigueja
V. <locucions>
♦ bjóða af sér góðan þokka: <LOC FIG> ésser encantador -a (desprendre o irradiar encant, tenir un caràcter molt agradable)
♦ vera boðinn og búinn til e-s: <LOC FIG> estar [més que] disposat -ada a fer una cosa (voler fer de bell grat o ben volenterosament una cosa)
♦ blanda e-u saman við e-ð: barrejar una cosa amb una altra
♦ blanda e-ð e-u: barrejar una cosa amb una altra
2. ♦ blanda sér í e-ð: <FIG> ficar-se en una cosa
blandaður, blönduð, blandað <adj.>:
1. <GEN> barrejat -ada, mesclat -ada (Mall.)
2. <QUÍM> conjugat -ada
3. Á Maljorka nefnist ‘mesclat’ ‘blandaður’ jóhannesbrauðlíkjör (‘palo’) blandaður saman við þurrt kryddvín eða ‘herbes seques’
blandari<m. blandara, blandarar>:
batedora f [de vas]
blaut·klútur<m. -klúts, -klútar>:
tovallonet humit (per a torcar el cul dels infants etc.)
blaut·moppa<f. -moppu, -moppur>:
(moppa fyrir vatn) fregona f (estri per a fregar el trispol)
blautur, blaut, blautt<adj.>:
(votur) mullat -ada, banyat -ada (Mall.)
♦ blautur í gegn: completament mullat -ada, xop -a
◊ að sjálfsögðu byrjaði að mígrigna á okkur, þannig að maður var blautur í gegn þegar við komum heim: naturalment va començar a ploure a bots i barrals, de manera que quan vam arribar a casa estàvem completament xops
blá·ber<n. -bers, -ber>:
nabiu uliginós, nabiu m d'aiguamoll, nabiu negre (fruit de la planta Vaccinium uliginosum)
bláberja·lyng<n. -lyngs, -lyng>:
nabinera uliginosa, nabinera negra, nabinera f d'aiguamoll (planta Vaccinium uliginosum)
blá·doppa<f. -doppu, -doppur>:
llengua f de bou, buglossa f, llengua bovina (planta Anchusa azurea syn. Anchusa italica)
bládrengja·kór* <m. -kórs, -kórar>:
cor m de blavets (o: blauets) m (cor del santuari de Lluc)
blá·drengur* <m. -drengs, -drengir>:
blavet (o: blauet) m (infant del santuari de Lluc)